Τι είναι η νυκτουρία και πότε γίνεται πρόβλημα

Η νυκτουρία περιγράφει την αφύπνιση κατά τη διάρκεια της νύχτας, μία ή περισσότερες φορές, λόγω της ανάγκης για ούρηση. Πρόκειται για σύμπτωμα, όχι για πάθηση. Η διάκριση αυτή είναι σημαντική, καθώς η νυκτουρία μπορεί να οφείλεται σε πολλαπλές αιτίες. Διαφέρει από τη νυκτερινή συχνουρία, που αναφέρεται στις ουρήσεις μετά τη νυκτερινή κατάκλιση αλλά πριν κοιμηθεί το άτομο.

Ένας στους τρεις ανθρώπους άνω των 30 ετών και ένας στους δύο μετά τα 55 αντιμετωπίζει αυτό το φαινόμενο. Η κλινικά σημαντική νυκτουρία, που ορίζεται ως δύο ή περισσότερα επεισόδια ούρησης τη νύχτα, εμφανίζεται σε ποσοστό 15.5 έως 28% στους άνδρες και 21 έως 34% στις γυναίκες.

Πότε όμως θεωρείται φυσιολογικό; Για άτομα κάτω των 60 ετών, μία αφύπνιση βρίσκεται στα όρια του φυσιολογικού. Στη νυκτουρια ηλικιωμενων, δύο φορές θεωρείται αποδεκτό για άτομα άνω των 70, ενώ στους άνω των 90 ετών, έως και τέσσερις επισκέψεις στην τουαλέτα μπορεί να είναι φυσιολογικές. Βασικά, όταν η συχνότητα ξεπερνά αυτά τα όρια, χρειάζεται διερεύνηση.

Νυκτουρία αιτίες: Πότε οι αφυπνίσεις δείχνουν υποκείμενη πάθηση

Καθώς μεγαλώνουμε, οι αλλαγές στη χωρητικότητα της ουροδόχου κύστης και η μειωμένη ικανότητα συγκέντρωσης των ούρων αυξάνουν την πιθανότητα νυκτουρίας. Ωστόσο, οι αιτίες για τη νυκτουρία εκτείνονται πέρα από τη φυσιολογική γήρανση.

Στις ουρολογικές παθήσεις περιλαμβάνονται η καλοήθης υπερπλασία του προστάτη, ο καρκίνος του προστάτη, το στένωμα ουρήθρας, η υπερδραστήρια κύστη, η λιθίαση κύστης, η κυστίτιδα, οι υποτροπιάζουσες ουρολοιμώξεις και ο καρκίνος της ουροδόχου κύστης.

Επιπλέον, υπάρχουν μη ουρολογικές παθήσεις που συμβάλλουν στην εμφάνιση του συμπτώματος. Η νεφρική ανεπάρκεια, ο σακχαρώδης διαβήτης, η καρδιακή ανεπάρκεια και η αποφρακτική υπνική άπνοια συνδέονται άμεσα με τη νυκτουρία. Στην καρδιακή ανεπάρκεια συγκεκριμένα, η συσσώρευση υγρών κατά τη διάρκεια της ημέρας οδηγεί σε αυξημένη παραγωγή ούρων τη νύχτα.

Ορισμένα φάρμακα, συμπεριλαμβανομένων των διουρητικών, των αντιυπερτασικών και ορισμένων αντικαταθλιπτικών, αυξάνουν την παραγωγή ούρων. Πέραν των παραπάνω, η υπερβολική κατανάλωση υγρών πριν τον ύπνο, το αλκοόλ και ο καφές συμβάλλουν στην ανάπτυξη της κατάστασης. Άλλες αιτίες περιλαμβάνουν την εγκυμοσύνη, την εμμηνόπαυση, τον χρόνιο πόνο και την παχυσαρκία.

Νυκτουρία αντιμετώπιση: Πώς και πότε να αναζητήσετε βοήθεια

Η αντιμετώπιση της νυκτουρίας εξαρτάται από την υποκείμενη αιτία. Αλλαγές στην καθημερινότητα αποτελούν το πρώτο βήμα: μείωση κατανάλωσης υγρών πριν τον ύπνο, αποφυγή καφεΐνης και αλκοόλ το βράδυ. Σε περιπτώσεις διουρητικών, η λήψη τους τουλάχιστον έξι ώρες πριν την κατάκλιση βοηθά.

Η φαρμακευτική θεραπεία περιλαμβάνει αντιχολινεργικά ή μιραμπεγκρόνη για υπερδραστήρια κύστη, άλφα-αναστολείς για υπερπλασία προστάτη και δεσμοπρεσσίνη για μείωση παραγωγής ούρων. Ωστόσο, χειρουργικές επεμβάσεις όπως η διουρηθρική αφαίρεση προστάτη ή η ενδοκυστική έγχυση βοτουλινικής τοξίνης τύπου Α μπορεί να κριθούν απαραίτητες. Επιπλέον, οι ασκήσεις πυελικού εδάφους ενδυναμώνουν τους μυς και βελτιώνουν τον έλεγχο της κύστης.

Πότε να ανησυχήσετε; Αναζητήστε άμεσα ιατρική βοήθεια σε περίπτωση:

• Αιματουρίας (αίμα στα ούρα)
• Δυσκολίας στην ούρηση, πόνου ή καψίματος
• Επιδείνωσης της ποιότητας ύπνου που διαταράσσει την καθημερινή ζωή

Όταν η νυκτουρία εμφανίζεται συχνά και επηρεάζει τον ύπνο, η αξιολόγηση από ουρολόγο είναι απαραίτητη. Η αντιμετώπιση της υποκείμενης αιτίας μειώνει σημαντικά τα νυχτερινά επεισόδια και βελτιώνει την ποιότητα του ύπνου.

Συμπέρασμα

Η νυκτουρία επηρεάζει την ποιότητα του ύπνου και τη συνολική ευεξία. Όταν οι νυχτερινές αφυπνίσεις ξεπερνούν τα φυσιολογικά όρια για την ηλικία σας, αποτελούν σήμα ότι κάτι χρειάζεται προσοχή. Αρχίστε με απλές αλλαγές στην καθημερινότητα, όπως μείωση υγρών πριν τον ύπνο. Αν το πρόβλημα επιμένει ή εμφανιστούν ανησυχητικά συμπτώματα, συμβουλευτείτε ουρολόγο. Η έγκαιρη διάγνωση και αντιμετώπιση της υποκείμενης αιτίας θα σας επιτρέψει επιτέλους να απολαύσετε αδιάκοπο, αναζωογονητικό ύπνο.

Το άρθρο Νυκτουρία εμφανίστηκε πρώτα στο Β. Γκολεζάκης.

Η θεραπεία NanoKnife, γνωστή και ως μη αναστρέψιμη ηλεκτροπόρωση (IRE), είναι μια ελάχιστα επεμβατική μέθοδος αντιμετώπισης του καρκίνου του προστάτη.  Η μέθοδος NanoKnife χρησιμοποιεί ελεγχόμενους ηλεκτρικούς παλμούς για την καταστροφή των καρκινικών κυττάρων, διατηρώντας ανέπαφους τους περιβάλλοντες υγιείς ιστούς, όπως τα νεύρα και τα αιμοφόρα αγγεία, καθώς και τον έξω σφιγκτήρα της ουρήθρας που είναι υπεύθυνος για την εγκράτεια των ούρων.

Σε αντίθεση με τις παραδοσιακές θεραπείες που βασίζονται στη θερμότητα, την ψύξη ή την ακτινοβολία, η θεραπεία NanoKnife δημιουργεί μικροσκοπικές οπές στις μεμβράνες των καρκινικών κυττάρων, προκαλώντας τη νέκρωση τους (απόπτωση) χωρίς να επηρεάζει τις παρακείμενες σημαντικές ανατομικές δομές.

Πώς λειτουργεί η θεραπεία NanoKnife

Πώς λειτουργεί η θεραπεία Nanoknife. Η διαδικασία περιλαμβάνει τα εξής βήματα:

• Απεικόνιση και Σχεδιασμός: Χρησιμοποιούνται προηγμένες απεικονιστικές τεχνικές, όπως Μαγνητική Πολυπαραμετρική (MRI) Προστάτου, για τον ακριβή εντοπισμό και τη χαρτογράφηση του καρκινικού όγκου.
• Τοποθέτηση Ηλεκτροδίων: Υπό γενική αναισθησία, λεπτά ηλεκτρόδια τοποθετούνται με ακρίβεια γύρω από τον όγκο με τη βοήθεια απεικονιστικής καθοδήγησης (με τεχνολογία fusion). Η τεχνολογία Fusion επιτρέπει τη σύντηξη με υβριδική εικόνα της Μαγνητικής Πολυπαραμετρικής Τομογραφίας και των εικόνων (Real time) του υπέρηχου κατά την τοποθέτηση των ηλεκτροδίων.
• Εφαρμογή Ηλεκτρικών Παλμών: Εφαρμόζονται σύντομοι, υψηλής τάσης ηλεκτρικοί παλμοί μεταξύ των ηλεκτροδίων, δημιουργώντας μόνιμες οπές στις μεμβράνες των καρκινικών κυττάρων, οδηγώντας τα σε κυτταρικό θάνατο με το μηχανισμό της απόπτωσης.

Η ηλεκτρική ενέργεια εστιάζεται με ακρίβεια μόνο στον καρκινικό ιστό, διατηρώντας ανέπαφες τις παρακείμενες ζωτικές δομές όπως είναι ο έξω σφιγκτήρας της ουρήθρας και τα αγγειονευρώδη δεμάτια που είναι υπεύθυνα για την εγκράτεια των ούρων και τη σεξουαλική λειτουργία αντίστοιχα.

Πλεονεκτήματα της θεραπείας NanoKnife

• Εξαιρετικά Ογκολογικά Αποτελέσματα, με βάση διεθνείς πολυκεντρικές μελέτες, όπως είναι η PRESERVE study
• Διατήρηση Σεξουαλικής Λειτουργίας και Εγκράτειας των Ούρων: Αποφεύγεται η βλάβη στα αγγειονευρώδη δεμάτια και στον έξω σφιγκτήρα της ουρήθρας, καθώς η θεραπεία Nanoknife βασίζεται σε μη θερμική ενέργεια.
• Ελάχιστα Επεμβατική: Απαιτεί μόνο μικρές τομές και λεπτά ηλεκτρόδια, μειώνοντας το χειρουργικό τραύμα και επιταχύνοντας την ανάρρωση.
• Αναίμακτη και ανώδυνη: η πλειονότητα των ασθενών έχει ελάχιστο ή καθόλου μετεγχειρητικό πόνο και είναι αναίμακτη.
• Γρήγορη Ανάρρωση: Οι περισσότεροι ασθενείς μπορούν να επιστρέψουν στις καθημερινές τους δραστηριότητες εντός λίγων ημερών.
• Επαναληψιμότητα: Η διαδικασία μπορεί να επαναληφθεί με ασφάλεια εάν χρειαστεί, και δεν αποκλείει τη χρήση εναλλακτικών θεραπειών, όταν εφαρμοστεί σαν πρώτη θεραπεία σε αντίθεση με τη βραχυθεραπεία και την κρυοθεραπεία.
• Πραγματικός Χρόνος Παρακολούθησης: Ο Χειρουργός Ουρολόγος μπορεί να παρακολουθεί τη θεραπεία σε πραγματικό χρόνο μέσω προηγμένων απεικονιστικών τεχνικών (τεχνολογία fusion).

Ποιοι είναι κατάλληλοι υποψήφιοι για την εστιακή θεραπεία καρκίνου του προστάτη

Διαδικασία βήμα- βήμα.

Η θεραπεία NanoKnife είναι κατάλληλη για ασθενείς με:

• Τοπικά εντοπισμένο εστιακό καρκίνο του προστάτη ανεξάρτητα από τη θέση του όγκου.
• Υποτροπιάζοντα καρκίνο μετά από ακτινοθεραπεία.
• Ασθενείς που λόγω ηλικίας ή άλλων προβλημάτων υγείας δεν είναι μπορούν να χειρουργηθούν με την παραδοσιακή χειρουργική.

Σε κάθε περίπτωση, ο Χειρουργός Ουρολόγος πριν προβεί στην εφαρμογή της εστιακής θεραπείας λαμβάνει υπόψη διάφορους παράγοντες:

• η γενική κατάσταση υγείας
• το προσδόκιμο ζωής
• προηγούμενες θεραπείες
• τη θέση και το μέγεθος του όγκου, σύμφωνα με τη Μαγνητική Πολυπαραμετρική Προστάτη και τη βιοψία προστάτου
• τα επίπεδα PSA και οι βαθμολογίες Gleason Score, με βάση τη fusion βιοψία προστάτη

Εστιακή θεραπεία καρκίνου του προστάτη: Βήμα-βήμα

Βήματα της Θεραπείας NanoKnife

1. Προετοιμασία πριν τη διαδικασία

• Πριν από τη διαδικασία, οι ασθενείς υποβάλλονται σε πλήρη ιατρική αξιολόγηση, απεικονιστικές μελέτες, αιματολογικές εξετάσεις.

• Την ημέρα της θεραπείας, ο ασθενής προσέρχεται στην ιατρική μονάδα.
• Τοποθετείται ενδοφλέβια γραμμή για τη χορήγηση φαρμάκων, όπως αντιβιοτικά και μυοχαλαρωτικά, για την πρόληψη επιπλοκών κατά την εφαρμογή των ηλεκτρικών παλμών.
• Ο ασθενής υποβάλλεται σε γενική αναισθησία με πλήρη μυϊκή χαλάρωση, καθώς ακόμη και μικρές κινήσεις μπορούν να επηρεάσουν την ακριβή τοποθέτηση των ηλεκτροδίων.

2. Φάση απεικόνισης και σχεδιασμού

• Μετά την αναισθησία, ο ασθενής τοποθετείται στο χειρουργικό τραπέζι και ξεκινά η καθοδήγηση με απεικόνιση σε πραγματικό χρόνο.
• Εισάγονται διορθικά υπερηχογραφικές κεφαλές για συνεχή απεικόνιση του προστάτη.

• Χρησιμοποιείται ταυτόχρονα απεικόνιση με MRI Προστάτου για τη δημιουργία τρισδιάστατου χάρτη της περιοχής θεραπείας.
• Η ιατρική ομάδα εντοπίζει τα ακριβή όρια του όγκου και χαρτογραφεί κρίσιμες δομές όπως η ουρήθρα, το ορθό και τα αγγειονευρώδη δεμάτια που πρέπει να αποφευχθούν.

3. Τοποθέτηση ηλεκτροδίων

• Με τη βοήθεια της απεικόνισης, εισάγονται 2-6 λεπτά ηλεκτρόδια (παρόμοια με μεγάλες βελόνες) μέσω του περινέου (περιοχή μεταξύ του όσχεου και του ορθού) και τοποθετούνται με ακρίβεια γύρω από τον όγκο. Η τεχνολογία Fusion επιτρέπει τη σύντηξη με υβριδική εικόνα της Μαγνητικής Πολυπαραμετρικής Τομογραφίας και των εικόνων (Real time) του υπερήχου κατά την τοποθέτηση των ηλεκτροδίων.

• Η τοποθέτηση κάθε ηλεκτροδίου επαληθεύεται μέσω πολλαπλών απεικονιστικών προβολών για την εξασφάλιση της βέλτιστης θέσης.
• Τα ηλεκτρόδια τοποθετούνται σε απόσταση περίπου 1,5-2 εκατοστών μεταξύ τους για τη δημιουργία ομοιόμορφου ηλεκτρικού πεδίου σε όλη την περιοχή θεραπείας.

4. Χορήγηση ηλεκτρικών παλμών

• Το NanoKnife παρέχει υψηλής τάσης ηλεκτρικούς παλμούς (1.500-3.000 wolt) σε ελεγχόμενες εκρήξεις διάρκειας 70-90 μικροδευτερολέπτων η καθεμία.
• Πραγματοποιούνται πολλαπλοί κύκλοι θεραπείας, με κάθε κύκλο να αποτελείται από 10 παλμούς που χορηγούνται σε διάστημα 10 δευτερολέπτων, ακολουθούμενος από περίοδο ανάπαυσης.
• Η φάση χορήγησης παλμών διαρκεί συνήθως 10-15 λεπτά, κατά τη διάρκεια των οποίων παρακολουθείται συνεχώς ο καρδιακός ρυθμός του ασθενούς, καθώς οι ηλεκτρικοί παλμοί μπορούν προσωρινά να επηρεάσουν τη λειτουργία της καρδιάς.

5. Ολοκλήρωση και ανάρρωση

• Μετά τη χορήγηση των παλμών, τα ηλεκτρόδια αφαιρούνται προσεκτικά και εφαρμόζονται μικρά επιθέματα στα σημεία εισαγωγής.
• Ο ασθενής μεταφέρεται στον χώρο ανάνηψης, όπου και παρακολουθείται από την ιατρική ομάδα.

Η διαδικασία διαρκεί συνήθως 1 – 2  ώρες υπό γενική αναισθησία. Η ανάρρωση είναι γενικά γρήγορη και άνετη. Οι περισσότεροι ασθενείς βιώνουν ελάχιστο πόνο μετά τη διαδικασία και άμεση επιστροφή στις καθημερινές τους δραστηριότητες. Οι ασθενείς βρίσκονται σε ενεργή παρακολούθηση μετεγχειρητικά από τον θεράποντα ιατρό.

Σύγκριση με Άλλες Θεραπείες

Οι προληπτικές εξετάσεις (screening tests) είναι ύψιστης σημασίας στην πρώιμη διάγνωση της νόσου και πρέπει να πραγματοποιούνται σε άτομα άνω των 50 χρόνων κάθε χρόνο. Οι εξετάσεις αυτές περιλαμβάνουν:

Σε σύγκριση με τη ριζική προστατεκτομή, η NanoKnife είναι αναίμακτη και λιγότερο επεμβατική με ταχύτερη ανάρρωση, ωστόσο η ρομποτική προστατεκτομή χρησιμοποιείται όταν ο καρκίνος βρίσκεται σε πιο προχωρημένο στάδιο εντός του προστάτη.

Η επιλογή της εκάστοτε θεραπείας προστάτη εξαρτάται από:

• στάδιο
• επιθετικότητα του καρκίνου
• ηλικία
• γενική υγεία του ασθενούς
• προσωπικές προτιμήσεις
• τρόπο ζωής
• ιστορικό προηγούμενων θεραπειών
• διαθεσιμότητα εξειδικευμένων κέντρων.

Για τον προσδιορισμό της έκτασης της νόσου είναι αναγκαία η διενέργεια επιπρόσθετων απεικονιστικών εξετάσεων

Ο Δρ. Βασίλειος Γκολεζάκης είναι από τους πρώτους Χειρουργούς Ουρολόγους στην Ελλάδα που εφαρμόζουν την εστιακή θεραπεία του καρκίνου του προστάτη με τη μέθοδο NanoKnife, αξιοποιώντας την τεχνολογία της μη αναστρέψιμης ηλεκτροπόρωσης (IRE). Αυτή η πρωτοποριακή, μη θερμική τεχνική επιτρέπει την επιλεκτική καταστροφή των καρκινικών κυττάρων, διατηρώντας ανέπαφες τις κρίσιμες δομές του προστάτη, όπως τα αγγειονευρώδη δεμάτια και τον έξω σφιγκτήρα της ουρήθρας, που είναι ζωτικής σημασίας για τη διατήρηση της εγκράτειας και της στυτικής λειτουργίας. Η προσέγγιση αυτή προσφέρει στους ασθενείς μια ελάχιστα επεμβατική, ασφαλή και αποτελεσματική θεραπεία με εξαιρετικά ογκολογικά αποτελέσματα σε σχέση με τις παραδοσιακές θεραπείες, διασφαλίζοντας την υψηλή ποιότητα ζωής και μειώνοντας τον κίνδυνο επιπλοκών.

Για περισσότερες πληροφορίες επικοινωνήστε με μαζί μας.

Τι είναι το NanoKnife και πώς λειτουργεί;

Το NanoKnife είναι μια πρωτοποριακή τεχνολογία που χρησιμοποιεί μη αναστρέψιμη ηλεκτροδιάτρηση (IRE) για την καταστροφή καρκινικών κυττάρων με ακρίβεια. Δημιουργεί μικροσκοπικούς πόρους στις κυτταρικές μεμβράνες με τη χρήση ηλεκτρικών παλμών, οδηγώντας τα καρκινικά κύτταρα σε απόπτωση (προγραμματισμένο κυτταρικό θάνατο) χωρίς να επηρεάζει τα γύρω υγιή αγγεία, νεύρα ή ιστούς.

Γιατί θεωρείται εστιακή θεραπεία και ποια είναι τα πλεονεκτήματά της;

Είναι εστιακή θεραπεία γιατί στοχεύει μόνο την καρκινική εστία εντός του προστάτη, αφήνοντας ανέπαφο το υπόλοιπο όργανο. Αυτό οδηγεί σε σημαντικά μειωμένες παρενέργειες σε σύγκριση με τις παραδοσιακές θεραπείες, όπως η ακτινοβολία ή η ριζική προστατεκτομή, διατηρώντας σημαντικές λειτουργίες όπως η στύση και η ούρηση.

Για ποιους ασθενείς ενδείκνυται η θεραπεία με NanoKnife;

Ενδείκνυται κυρίως για ασθενείς με τοπικό, χαμηλού ή ενδιάμεσου κινδύνου καρκίνο του προστάτη που εντοπίζεται σε συγκεκριμένες εστίες. Η καταλληλότητα αξιολογείται μέσω λεπτομερούς διαγνωστικού ελέγχου, όπως η πολυπαραμετρική μαγνητική τομογραφία και οι στοχευμένες βιοψίες.

Ποια είναι η διαδικασία της επέμβασης με NanoKnife;

Η επέμβαση γίνεται υπό γενική αναισθησία, όπου λεπτές βελόνες (ηλεκτρόδια) τοποθετούνται με ακρίβεια γύρω από την καρκινική εστία υπό καθοδήγηση υπερήχων ή μαγνητικής τομογραφίας. Στη συνέχεια, εφαρμόζονται σύντομοι ηλεκτρικοί παλμοί που καταστρέφουν τα καρκινικά κύτταρα, ενώ η διαδικασία είναι σχετικά σύντομη.

Ποιος είναι ο χρόνος ανάρρωσης και ποιες οι πιθανές παρενέργειες;

Ο χρόνος ανάρρωσης είναι συνήθως πολύ σύντομος, με τους περισσότερους ασθενείς να επιστρέφουν στις καθημερινές τους δραστηριότητες μέσα σε λίγες ημέρες. Οι παρενέργειες είναι σπάνιες και ήπιες, καθώς η τεχνική δεν επηρεάζει τα γύρω νεύρα και αγγεία, μειώνοντας σημαντικά τον κίνδυνο ακράτειας ή στυτικής δυσλειτουργίας.

Είναι ιάσιμος ο καρκίνος του προστάτη;

Σε πρώιμα στάδια, ο καρκίνος του προστάτη μπορεί να ιαθεί ή να ελεγχθεί αποτελεσματικά με κατάλληλη θεραπεία.

Τι σημαίνει τελικό στάδιο καρκίνου του προστάτη;

Το τελικό στάδιο χαρακτηρίζεται από εκτεταμένη εξάπλωση του όγκου και σοβαρή επιδείνωση της υγείας.

Το άρθρο Εστιακή θεραπεία καρκίνου προστάτη NanoKnife εμφανίστηκε πρώτα στο Β. Γκολεζάκης.

Είναι μια σπάνια κακοήθης πάθηση

Καρκίνος πέους – Επιδημιολογία

Ο καρκίνος πέους αποτελεί μια σπάνια μορφή καρκινώματος από πλακώδες επιθήλιο, με συχνότητα 0,9 περιστατικά ανά 100.000 άντρες στις δυτικές κοινωνίες.

Καρκίνος πέους: Αίτια – Προδιαθεσικοί παράγοντες

Τα ακριβή αίτια είναι άγνωστα

Η ακριβής αιτιολογία της νόσου παραμένει άγνωστη, ωστόσο η εκδήλωση αυτού του τύπου καρκίνου συνδέεται άμεσα με τέσσερις παράγοντες κινδύνου:

• Χρόνιος ερεθισμός από το σμήγμα που παράγεται φυσιολογικά στην περιοχή και προκαλεί τοπικές φλεγμονές, ειδικά όταν δεν εφαρμόζονται οι κανόνες τοπικής υγιεινής (χρόνιες βαλανοποσθίτιδες)
• Φίμωση: ο καρκίνος του πέους είναι λιγότερα συχνός σε άνδρες που έχουν κάνει περιτομή
• Λοίμωξη από τον ιό HPV: ο ιός των ανθρωπίνων θηλωμάτων (HPV – Human Papilloma Virus) και ειδικάοιυπότυποι 16 kai 18, οι οποίοι προκαλούν καρκίνο και στον τράχηλο της μήτρας, έχει αποδειχθεί ότι διαδραματίζει σημαντικικό ρόλο στην ανάπτυξη του καρκίνου του πέους
• Κάπνισμα

Καρκίνος Πέους: Συμπτώματα

Εμφανίζεται συνήθως ως εξωφυτική ή ελκώδης βλάβη της βαλάνου ή της ακροποσθίας

Συνήθως, ο ασθενής θα παρατηρήσει κάποια ανώδυνη βλάβη στο πέος, η οποία μπορεί να είναι σαν έλκος ή σαν κουνουπίδι (εξόγκωμα). Η βλάβη αυτή μπορεί να παρουσιάζει στοιχεία φλεγμονής ή να αιμορραγεί και να μην επουλώνεται. Εμφανίζεται συχνότερα στη βάλανο και την εσωτερική επιφάνεια της ακροποσθίας (δηλαδή στο τελικό τμήμα του πέους).

Διάγνωση

Η διάγνωση του καρκίνου του πέους βασίζεται στη λήψη ενός πολύ καλού ιστορικού και την κλινική εξέταση. Στη συνέχεια, εφόσον ο ειδικός Ουρολόγος – Ανδρολόγος κρίνει ότι η βλάβη θεωρείται ύποπτη, θα πρέπει ο ασθενής να υποβληθεί υπό τοπική αναισθησία σε βιοψία της βλάβης για επιβεβαίωση της νόσου. Για τον έλεγχο της πρωτοπαθούς εστίας και για τη σταδιοποίηση της νόσου (ύπαρξη μεταστάσεων σε λεμφαδένες ή άλλα όργανα) είναι απαραίτητη η διενέργεια επιπρόσθετων απεικονιστικών εξετάσεων (αξονική ή μαγνητική τομογραφία).

Καρκίνος τους πέους: Θεραπεία

Πρωταρχικός στόχος είναι η αφαίρεση του καρκινικού ιστού επί υγιών ορίων

Η θεραπεία επιλογής εξαρτάται από το μέγεθος και τη θέση του όγκου, καθώς και από το αν έχει διηθήσει τα σηραγγώδη σώματα ή την ουρήθρα. Στόχος πάντα είναι η αφαίρεση του καρκινικού ιστού επί υγιών ορίων και η διατήρηση όσο το δυνατόν μεγαλύτερου μήκους πέους.

Ανάλογα με το μέγεθος και την έκταση της βλάβης θα πρέπει ο ασθενής να υποβληθεί σε μερική ή ριζική πεεκτομή (δηλαδή ολικό ακρωτηριασμό του πέους). Επιπρόσθετα, μπορεί να απαιτηθεί και βουβωνική λεμφαδενεκτομή, ανάλογα με το αποτέλεσμα της αρχικής βιοψίας, ή επί ψηλαφητών λεμφαδένων παρά τη χορήγηση αντιβίωσης.

Η ορχεκτομή δεν επηρεάζει τη σεξουαλική ζωή και τη γονιμότητα

Θα πρέπει να τονιστεί ότι η αφαίρεση του ενός όρχεως και εφόσον ο άλλος είναι φυσιολογικός, δεν επηρεάζει τη σεξουαλική ζωή και τη γονιμότητα. Η τελευταία μπορεί να επηρεαστεί στην περίπτωση που ο ασθενής υποβληθεί συμπληρωματικά σε χημειοθεραπεία ή ακτινοβολία. Για το λόγο αυτό συστήνεται σε άνδρες με καρκίνο όρχεως να καταψύξουν το σπέρμα τους σε τράπεζα σπέρματος πριν από τη θεραπεία για να διαφυλάξουν μελλοντικά τη γονιμότητά τους. Για δυο χρόνια μετά τη χημειοθεραπεία δεν πρέπει να υπάρξει εγκυμοσύνη, γιατί αυξάνεται ο κίνδυνος τερατογεννήσεων!

Καρκίνος Πέους – Πρόγνωση

Η παρουσία λεμφαδενικών μεταστάσεων αποτελεί τον σημαντικότερο προγνωστικό παράγοντα για την επιβίωση

Παρά το γεγονός ότι η τοπική έκταση της νόσου και τα ιστολογικά χαρακτηριστικά έχουν σημαντική προγνωστική αξία, τον σημαντικότερο προγνωστικό παράγοντα για την επιβίωση αποτελεί η παρουσία λεμφαδενικών μεταστάσεων. Όταν η διάγνωση είναι έγκαιρη και δεν έχουν προσβληθεί οι λεμφαδένες, τότε η 5ετής επιβίωση κυμαίνεται από 65 – 90 %. Όταν έχουν προσβληθεί οι λεμφαδένες, τότε η 5ετής επιβίωση είναι μικρή.

Το άρθρο Καρκίνος Πέους εμφανίστηκε πρώτα στο Β. Γκολεζάκης.

Τι είναι καρκίνος όρχεων;

Ο καρκίνος όρχεων αναπτύσσεται στους αναπαραγωγικούς αδένες του άνδρα, τους όρχεις, οι οποίοι παράγουν την τεστοστερόνη και τα σπερματοζωάρια.

Επιδημιολογία

Είναι η πιο συχνή μορφή καρκίνου στους άνδρες μεταξύ των ηλικιών 15 και 35

Ο καρκίνος των όρχεων είναι ένας σχετικά σπάνιος καρκίνος, καθώς η συχνότητα εμφάνισης του στους άνδρες όλων των ηλικιών είναι περίπου 2%. Παρατηρείται συνήθως σε νέους άνδρες ηλικίας 15 – 35 ετών, όπου και αποτελεί τον συχνότερα εμφανιζόμενο καρκίνο και την 3η κατά σειρά αιτία θανάτου σε αυτές τις ηλικίες.

Καρκίνος όρχεων: Αίτια – Προδιαθεσικοί παράγοντες

Γνωστοί παράγοντες που αυξάνουν την πιθανότητα να αναπτυχθεί καρκίνος στον όρχι είναι:

Άνδρες με κρυψορχία, ακόμη και μετά από χειρουργική επέμβαση, έχουν 4 – 8 φορές αυξημένη πιθανότητα ανάπτυξης καρκίνου στον κρυψόρχι

• Κρυψορχία: ως κρυψορχία ορίζεται η μη φυσιολογική κάθοδος του ενός ή και των δύο όρχεων στο όσχεο κατά τη γέννηση του παιδιού. Οι άνδρες με κρυψορχία, ακόμη και εάν έχει πραγματοποιηθεί χειρουργική επέμβαση για την αντιμετώπιση αυτής της κατάστασης, έχουν 4 – 8 φορές αυξημένη πιθανότητα ανάπτυξης καρκίνου στον κρυψόρχι.
• Κληρονομικότητα – οικογενειακό ιστορικό: οι αδελφοί και οι γιοι ασθενών με καρκίνο του όρχεως παρουσιάζουν αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης της νόσου. Η κληρονομική προδιάθεση σχετίζεται με μία μετάλλαξη στο χρωμόσωμα Χq27.
• Υπογονιμότητα
• Μικρολιθίαση των όρχεων: πολλοί θεωρούν την μικρολιθίαση των όρχεων προκαρκινική κατάσταση και για το λόγο αυτό συστήνεται στενή παρακολούθηση με ετήσιο υπερηχογράφημα όρχεων
• Οι άνδρες με ιστορικό καρκίνου των όρχεων παρουσιάζουν αυξημένο κίνδυνο ανάπτυξης καρκίνου στον άλλον όρχι

Καρκίνος όρχων : Συμπτώματα

Ανώδυνη διόγκωση του όρχεως ως πρώτο σύμπτωμα

Συνήθως ως πρώτο σύμπτωμα παρατηρείται μια ψηλαφητή ανώδυνη σκληρία πάνω στον όρχι και σιγά σιγά αρχίζει ο όρχις να διογκώνεται. Σε κάποιες περιπτώσεις μπορεί να υπάρχει και πόνος, κυρίως όταν η διόγκωση λάβει μεγαλύτερες διαστάσεις.

Σε σπάνιες περιπτώσεις, όταν ο καρκίνος έχει ήδη εξαπλωθεί, μπορεί να παρουσιαστεί με συμπτώματα από άλλα μέρη του σώματος, όπως δύσπνοια ή απώλεια βάρους, πόνο στην πλάτη ή στην κοιλιά.

Θα πρέπει να τονιστεί ότι κάθε ανώδυνη διόγκωση του όρχεως θα πρέπει να εξετάζεται από ειδικό Ουρολόγο – Ανδρολόγο για να αποκλειστεί η πιθανότητα ενός καρκίνου του όρχεως.

Καρκίνος όρχεων: Διάγνωση

Φυσιολογικές τιμές των καρκινικών δεικτών δεν αποκλείουν τον καρκίνο όρχεως

Η διάγνωση βασίζεται στη λήψη ενός πολύ καλού ιστορικού, την κλινική εξέταση, τον εργαστηριακό και υπερηχογραφικό έλεγχο.

Θα πρέπει να τονίσουμε ότι στον εργαστηριακό έλεγχο παίζουν σημαντικό ρόλο οι εξετάσεις αίματος για καρκινικούς δείκτες (ανθρώπινη β-χοριακή γοναδοτροπίνη (β – HCG), α-φετοπρωτεῒνη (AFP) και γαλακτική αφυδρογονάση (LDH)), οι οποίες μπορεί να είναι αυξημένες σε ορισμένους τύπους καρκίνου. Ωστόσο, μπορεί να υπάρχει καρκίνος στον όρχι και οι τιμές των καρκινικών δεικτών να βρίσκονται σε φυσιολογικά επίπεδα. Κατά συνέπεια, ένα αρνητικό αποτέλεσμα δεν αποκλείει τον καρκίνο.

Θεραπεία

Θεραπεία εκλογής είναι η ριζική διαβουβωνική ορχεκτομή με υψηλή απολίνωση του σπερματικού τόνου

Αν από τις παραπάνω εξετάσεις επιβεβαιωθεί η διάγνωση, τότε ο ασθενής θα πρέπει να προβεί σε διαβουβωνική ορχεκτομή, δηλαδή τη χειρουργική αφαίρεση του όρχεως. Η περαιτέρω θεραπεία εξαρτάται από τον ιστολογικό τύπο του καρκίνου και την ύπαρξη ή μη μεταστάσεων. Στις συμπληρωματικές θεραπείες περιλαμβάνονται η χημειοθεραπεία, η ακτινοθεραπεία και η χειρουργική εκτομή των λεμφαδένων που έχουν προσβληθεί.

Η ορχεκτομή δεν επηρεάζει τη σεξουαλική ζωή και τη γονιμότητα

Θα πρέπει να τονιστεί ότι η αφαίρεση του ενός όρχεως και εφόσον ο άλλος είναι φυσιολογικός, δεν επηρεάζει τη σεξουαλική ζωή και τη γονιμότητα. Η τελευταία μπορεί να επηρεαστεί στην περίπτωση που ο ασθενής υποβληθεί συμπληρωματικά σε χημειοθεραπεία ή ακτινοβολία. Για το λόγο αυτό συστήνεται σε άνδρες με καρκίνο όρχεως να καταψύξουν το σπέρμα τους σε τράπεζα σπέρματος πριν από τη θεραπεία για να διαφυλάξουν μελλοντικά τη γονιμότητά τους. Για δυο χρόνια μετά τη χημειοθεραπεία δεν πρέπει να υπάρξει εγκυμοσύνη, γιατί αυξάνεται ο κίνδυνος τερατογεννήσεων!

Πρόγνωση

Η πρόγνωση του καρκίνου του όρχεως είναι πολύ καλή

Σήμερα οι όγκοι των όρχεων παρουσιάζουν εξαιρετικά ποσοστά ίασης (η επιβίωση στις περισσότερες περιπτώσεις υπερβαίνει το 90 %), κυρίως λόγω της έγκαιρης διάγνωσης και της εξαιρετικής χήμειο- και άκτινο-ευαισθησίας τους.

Το άρθρο Καρκίνος όρχεων εμφανίστηκε πρώτα στο Β. Γκολεζάκης.

Τι είναι ο καρκίνος προστάτη;

Ο καρκίνος προστάτη ένας κακοήθης όγκος που αναπτύσσεται από κύτταρα του προστατικού αδένα. Αποτελεί τον συχνότερο καρκίνο σε άνδρες άνω των 50 ετών. Στις περισσότερες περιπτώσεις, ο όγκος αναπτύσσεται αργά και αρχικά περιορίζεται μέσα στον προστάτη χωρίς να προκαλεί σημαντική βλάβη, ενώ σε άλλες περιπτώσεις αναπτύσσεται ραγδαία και μπορεί να είναι πιο επιθετικός. Για αυτόν τον λόγο, η πρώιμη διάγνωση στα αρχικά στάδια της ανάπτυξής του προσφέρει καλύτερες πιθανότητες για μια επιτυχή θεραπεία.

Τι είναι ο προστάτης;

Η λειτουργία του προστάτη έχει σχέση με τη γονιμότητα

Ο προστάτης είναι ένας μικρός αδένας, που βρίσκεται ακριβώς κάτω από την ουροδόχο κύστη και περιβάλλει την ουρήθρα στο αρχικό της τμήμα, δηλαδή στη συνένωσή της με τη κύστη. Έχει φυσιολογικό βάρος 15 – 20 γραμμάρια και σχήμα κάστανου. Η λειτουργία του έχει σχέση με τη γονιμότητα. Το έκκριμα του προστάτη μαζί με αυτό των σπερματοδόχων κύστεων αποτελούν το μεγαλύτερο μέρος του σπερματικού υγρού, μέσα στο οποίο αναμειγνύονται τα σπερματοζωάρια που παράγονται στους όρχεις. Το έκκριμα αυτό παρέχει απαραίτητα θρεπτικά στοιχεία και ουσίες για τη φυσιολογική λειτουργικότητα των σπερματοζωαρίων. Στις παθήσεις του προστάτη ανήκουν οι φλεγμονές, η καλοήθης υπερπλασία και το νεόπλασμα του προστάτη.

Καρκίνος προστάτη: Αίτια – Παράγοντες κινδύνου

Διαπιστωμένοι παράγοντες κινδύνου είναι η ηλικία και η οικογενειακή προδιάθεση

• Ηλικία: Ο κίνδυνος εμφάνισης καρκίνου του προστάτη αυξάνεται με την ηλικία. η πιθανότητα εμφάνισης της νόσου αυξάνεται σημαντικά, ενώ πάνω από 75% των περιπτώσεων παρουσιάζεται σε άνδρες άνω των 65 ετών.
• Οικογενειακό ιστορικό: Οι άνδρες με πατέρα ή αδερφό που εμφάνισαν καρκίνο του προστάτη, έχουν αυξημένη πιθανότητα εμφάνισης της νόσου.
• Ορμόνες:Η τεστοστερόνη και τα ανδρογόνα διαδραμματίζουν καθοριστικό ρόλο στην ανάπτυξη και λειτουργία του προστάτη. Τα υψηλά επίπεδα μπορεί να επηρεάσουν την ανάπτυξη καρκινικών κυττάρων.
• Φλεγμονές: Η χρόνια προστατίτιδα ή οι υποτροπιάζουσες λοιμώξεις  του προστάτη μπορεί να συμβάλλουν μακροπρόθεσμα στην πρόκληση κυτταρικών αλλοιώσεων.

Καρκίνος Προστάτη: Συμπτώματα

Ο καρκίνος του προστάτη συχνά δεν προκαλεί κανένα σύμπτωμα στα πρώιμα στάδια

Ο καρκίνος προστάτη συχνά δεν προκαλεί κανένα σύμπτωμα στα πρώιμα στάδια. Για αυτόν τον λόγο πολλές περιπτώσεις δεν ανακαλύπτονται μέχρι το σημείο που ο καρκίνος έχει ξεφύγει από τα όρια του προστάτη, έχει δηλαδή κάνει κάποια μετάσταση.

Τα πρώτα συμπτώματα προστάτη ίσως περιλαμβάνουν:

• Συχνουρία, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια της νύχτας (νυκτουρία)

• Δυσκολία στην έναρξη ή στη διακοπή της ούρησης

• Αίσθηση ότι η ουροδόχος κύστη δεν αδειάζει πλήρως

Μεταστατικός Καρκίνος Προστάτη: Συμπτώματα

Με την εξέλιξη της νόσου μπορεί να εμφανιστούν διαταραχές στη λειτουργία της κύστης, όπως:

• Συχνουρία

• Δυσκολία στην έναρξη της ούρησης

• Πόνος κατά την ούρηση

• Νυκτουρία (συχνή νυχτερινή ούρηση)

• Αιματουρία (αίμα στα ούρα)

 Τα παραπάνω συμπτώματα δεν είναι ειδικά για τον καρκίνο του προστάτη και μπορεί να παρουσιαστούν επίσης σε περιπτώσεις καλοήθους υπερτροφίας του προστάτη.

Καρκίνος Προστάτη: Μετάσταση στα οστά

Εάν ο όγκος έχει εκδηλώσει μεταστάσεις στα οστά, μπορεί να προκαλέσει οστικούς πόνους. Η σπονδυλική στήλη είναι το συχνότερο σημείο οστικής μετάστασης. Κατά συνέπεια μπορεί να παρουσιαστούν ακαθόριστος πόνος στη μέση, στα ισχία και στους μηρούς, και επιμένων πόνος στα οστά.

Μάθετε για τη Ρομποτική Προστατεκτομή

Διάγνωση του καρκίνου του προστάτη

Οι προληπτικές εξετάσεις (screening tests) είναι ύψιστης σημασίας στην πρώιμη διάγνωση της νόσου και πρέπει να πραγματοποιούνται σε άτομα άνω των 50 χρόνων κάθε χρόνο. Οι εξετάσεις αυτές περιλαμβάνουν:

• Ψηφιακή Δακτυλική Εξέταση (DRE): Απλή και γρήγορη εξέταση κατά την οποία ο γιατρός ψηλαφεί τον προστάτη μέσω του ορθού για τυχόν σκληρύνσεις ή ανωμαλίες.

• Εξέταση PSA (Prostate-Specific Antigen): Εργαστηριακή αιματολογική εξέταση που μετρά τα επίπεδα του ειδικού προστατικού αντιγόνου στο αίμα. Αυξημένα επίπεδα μπορεί να υποδεικνύουν καρκίνο, αλλά και άλλες παθήσεις του προστάτη.

• Διορθικός Υπερηχογράφος (TRUS): Υπερηχογραφική απεικόνιση του προστάτη μέσω του ορθού. Χρησιμοποιείται και για καθοδήγηση κατά τη βιοψία.

• Βιοψία Προστάτη: Λαμβάνονται δείγματα ιστού από τον προστάτη για ιστολογική εξέταση. Είναι η μόνη εξέταση που επιβεβαιώνει τη διάγνωση καρκίνου.

Όσοι έχουν κληρονομική προδιάθεση θα πρέπει να αρχίσουν τις εξετάσεις από την ηλικία των 40 χρόνων.

Εάν τα αποτελέσματα των αρχικών εξετάσεων είναι ύποπτα για καρκίνο του προστάτη (αυξημένα επίπεδα PSA ή παθολογική δακτυλική εξέταση), τότε ενδείκνυται η διενέργεια βιοψίας του προστάτη.

Όταν ο όγκος ανιχνεύεται σε πρώιμα στάδια θεραπεύεται ευκολότερα και αποτελεσματικότερα, σε σχέση με αυτόν που ανακαλύπτεται σε προχωρημένο στάδιο.

ΣΧΗΜΑΤΙΚΗ ΕΙΚΟΝΑ ΥΠΕΡΗΧΟΓΡΑΦΙΚΑ ΚΑΘΟΔΗΓΟΥΜΕΝΗΣ ΔΙΟΡΘΙΚΗΣ ΒΙΟΨΙΑΣ ΠΡΟΣΤΑΤΗ

Πώς ανιχνεύεται ο καρκίνος εάν είναι εντοπισμένος ή έχει εξαπλωθεί σε άλλες θέσεις (μεταστατικός καρκίνος προστάτη);

Για τον προσδιορισμό της έκτασης της νόσου είναι αναγκαία η διενέργεια επιπρόσθετων απεικονιστικών εξετάσεων

Εφόσον έχει γίνει η διάγνωση καρκίνου του προστάτη, είναι απαραίτητη η διενέργεια επιπρόσθετων εξετάσεων για να προσδιοριστεί αν ο όγκος έχει εξαπλωθεί πέραν της περιοχής αυτής και σε άλλα σημεία του σώματος (μεταστάσεις). Ο έλεγχος γίνεται με τις εξής μεθόδους:

• Μαγνητική Τομογραφία Προστάτη (mpMRI): Παρέχει λεπτομερή εικόνα του προστάτη και των γύρω ιστών και βοηθά στην εκτίμηση της τοπικής επέκτασης του όγκου.

• Σπινθηρογράφημα Οστών: Ανιχνεύει πιθανές μεταστάσεις στα οστά, που είναι από τις συχνότερες θέσεις εξάπλωσης του καρκίνου του προστάτη.

• Αξονική Τομογραφία (CT): Χρησιμοποιείται για την αξιολόγηση λεμφαδένων και οργάνων της κοιλιακής χώρας και της πυέλου.

• PSMA PET/CT (ή Ga68 PET): Νεότερη και ιδιαίτερα ευαίσθητη απεικονιστική μέθοδος που μπορεί να εντοπίσει μικροσκοπικές εστίες μεταστάσεων σε λεμφαδένες, οστά ή άλλα όργανα, ακόμη και σε πρώιμο στάδιο.

• Εργαστηριακές Εξετάσεις (όπως PSA): Πολύ υψηλές τιμές PSA μπορεί να θέσουν υποψία για προχωρημένη νόσο, αλλά δεν επαρκούν από μόνες τους για τη διάγνωση μεταστάσεων.

Θεραπεία του καρκίνου του προστάτη

Η ριζική προστατεκτομή είναι η θεραπεία εκλογής για την αντιμετώπιση του εντοπισμένου καρκίνου του προστάτη

Η ριζική προστατεκτομή αποτελεί τη θεραπεία εκλογής για την αντιμετώπιση του εντοπισμένου καρκίνου του προστάτη. Η επέμβαση μπορεί να διενεργηθεί με κλασικό “ανοιχτό’’ χειρουργείο, λαπαροσκοπικά και με τη χρήση του ρομποτικού συστήματος da Vinci, προκειμένου να αφαιρεθούν ο προστάτης, οι σπερματοδόχες κύστεις, η προστατική ουρήθρα και οι επιχώριοι λεμφαδένες.

Σύγχρονη και Ελάχιστα Εστιακή Θεραπεία Nanoknife

Η ριζική προστατεκτομή είναι η θεραπεία εκλογής για την αντιμετώπιση του εντοπισμένου καρκίνου του προστάτη

Η τεχνολογία Nanoknife (Irreversible Electroporation – IRE) αποτελεί μια καινοτόμο προσέγγιση στην εστιακή θεραπεία του καρκίνου του προστάτη. Η μέθοδος αυτή είναι ιδιαίτερα αποτελεσματική σε περιπτώσεις όπου ο καρκίνος είναι εντοπισμένος αποκλειστικά στον προστάτη αδένα και δεν έχει εξαπλωθεί (δεν έχει κάνει μετάσταση) σε άλλα σημεία του σώματος.

Το Nanoknife χρησιμοποιεί σύντομους, υψηλής τάσης ηλεκτρικούς παλμούς για να δημιουργήσει μόνιμους πόρους (τρύπες) στις κυτταρικές μεμβράνες των καρκινικών κυττάρων. Αυτή η διαδικασία οδηγεί στην απόπτωση (προγραμματισμένο θάνατο) των καρκινικών κυττάρων, χωρίς να επηρεάζονται σημαντικά οι γύρω υγιείς ιστοί, όπως τα νεύρα που είναι υπεύθυνα για τη στύση ή ο σφιγκτήρας που ελέγχει την ούρηση.

Η εστιακή θεραπεία με Nanoknife είναι μια ελάχιστα επεμβατική μέθοδος που προσφέρει τη δυνατότητα αντιμετώπισης του όγκου με μεγαλύτερη ακρίβεια, διατηρώντας στο μέγιστο δυνατό βαθμό την ποιότητα ζωής του ασθενούς. Η συγκεκριμένη προσέγγιση είναι ιδανική για άνδρες που έχουν διαγνωστεί με καρκίνο του προστάτη σε πρώιμο στάδιο, πριν ο καρκίνος αποκτήσει την ικανότητα να εξαπλωθεί σε άλλα όργανα.

Ο Δρ. Γκολεζάκης είναι από τους πρώτους ουρολόγους στην Ελλάδα που εφαρμόζουν τη μέθοδο Nanoknife, προσφέροντας στους ασθενείς του την πλέον εξελιγμένη μέθοδο αντιμετώπισης του καρκίνου του προστάτη.

Δες τη θεραπεία βήμα-βήμα ➜

Ποια είναι τα πρώτα συμπτώματα του προστάτη;

Συνήθως σε πρώιμη φάση ο καρκίνος είναι ασυμπτωματικός. Ωστόσο, μπορεί τα πρώιμα συμπτώματα περιλαμβάνουν συχνουρία, δυσκολία στην έναρξη της ούρησης και πόνο κατά την ούρηση, αλλά συχνά δεν υπάρχουν εμφανή σημάδια στα αρχικά στάδια.

Πεθαίνει κανείς από καρκίνο του προστάτη;

Ο καρκίνος του προστάτη μπορεί να είναι απειλητικός για τη ζωή, ειδικά στα προχωρημένα στάδια, αλλά η έγκαιρη διάγνωση και θεραπεία αυξάνουν σημαντικά τις πιθανότητες επιβίωσης.

Ποιο είναι το προσδόκιμο ζωής στον μεταστατικό καρκίνο του προστάτη;

Το προσδόκιμο ζωής εξαρτάται από πολλούς παράγοντες, αλλά σε μεταστατικό στάδιο η νόσος είναι πιο σοβαρή και η επιβίωση μπορεί να κυμαίνεται από μήνες έως μερικά χρόνια με τη σωστή θεραπεία.

Είναι ιάσιμος ο καρκίνος του προστάτη;

Σε πρώιμα στάδια, ο καρκίνος του προστάτη μπορεί να ιαθεί ή να ελεγχθεί αποτελεσματικά με κατάλληλη θεραπεία.

Τι σημαίνει τελικό στάδιο καρκίνου του προστάτη;

Το τελικό στάδιο χαρακτηρίζεται από εκτεταμένη εξάπλωση του όγκου και σοβαρή επιδείνωση της υγείας.

Το άρθρο Καρκίνος προστάτη εμφανίστηκε πρώτα στο Β. Γκολεζάκης.

Αποτελεί τον δεύτερο σε συχνότητα καρκίνο του ουροποιητικού

Αποτελεί τον δεύτερο σε συχνότητα καρκίνο του ουροποιητικού συστήματος μετά τον καρκίνο του προστάτη και εμφανίζεται κυρίως σε ηλικίες άνω των 60 ετών. Είναι περίπου τέσσερις φορές συχνότερος στους άνδρες απ’ ότι στις γυναίκες.

Παράγοντες κινδύνου

Ασθενείς με ιστορικό καρκίνου της ουροδόχου κύστης ή οικογενειακό ιστορικό

• Κάπνισμα
• Χρόνια φλεγμονή της ουροδόχου κύστης
• Επαγγελματική έκθεση σε συγκεκριμένες χρωστικές και χημικές ουσίες (αρωματικές αμίνες, όπως π.χ. η βενζιδίνη και η βήτα ναφθυλαμίνη), που χρησιμοποιούνται στη βιομηχανία χρωμάτων, την υφαντουργία, την παραγωγή πλαστικών και προϊόντων από καουτσούκ
• Χημειοθεραπεία: υψηλές δόσεις ενός χημειοθεραπευτικού φαρμάκου της κυκλοφωσφαμίδης (Cytoxan) ή της ιφοσφαμίδης (Ifex) αυξάνουν τον κίνδυνο για καρκίνο της ουροδόχου κύστης

Καρκίνος Ουροδόχου Κύστης – Ποια είναι τα συμπτώματα;

Η ανώδυνη αιματουρία είναι το χαρακτηριστικό σύμπτωμα του καρκίνου της ουροδόχου κύστης.

Η αιματουρία είναι το πιο χαρακτηριστικό σύμπτωμα του καρκίνου της ουροδόχου κύστης και συνήθως δεν συνοδεύεται από κανένα πόνο (ανώδυνη αιματουρία). Η αιματουρία μπορεί να είναι μακροσκοπική (αίμα εμφανές στα ούρα) ή μικροσκοπική (αίμα εμφανές μόνο στο μικροσκόπιο). Επιπρόσθετα συμπτώματα μπορεί να είναι η συχνουρία ή η επιτακτικότητα στην ούρηση.

Διάγνωση

Χρυσός Κανόνας: κάθε αιματουρία είναι ύποπτη για κακοήθεια ώσπου να αποδειχθεί το αντίθετο

Γίνεται στα πλαίσια διερεύνησης της αιματουρίας και περιλαμβάνει τις ακόλουθες μεθόδους:

• Απεικονιστικές: υπερηχογράφημα νεφρών και κύστης, αξονική πυελογραφία, αξονική ή μαγνητική τομογραφία κοιλίας
• Κυτταρολογικές: καρκινικά κύτταρα ενδέχεται να διαπιστωθούν στην κυτταρολογική εξέταση δείγματος ούρων από ελεύθερη ούρηση ή μετά λήψη δείγματος με κυστεοσκόπηση
• Ενδοσκοπικές: με τη μέθοδο της κυστεοσκόπησης βλέπουμε μέσα στην ουρήθρα και την ουροδόχο κύστη για να ελέγξουμε την ύπαρξη παθολογικών καταστάσεων σε αυτά τα όργανα. Η επιβεβαίωση της διάγνωσης γίνεται με τη λήψη βιοψίας, η οποία δίδεται για ιστολογική εξέταση.

Χαρακτηριστικό της κακοήθειας είναι η διήθηση του τοιχώματος της ουροδόχου κύστεως, η οποία επεκτείνεται προοδευτικά από το βλεννογόνο προς τα εξωτερικά τοιχώματα της κύστεως και τον περικυστικό χώρο. Από το βαθμό διηθήσεως εξαρτάται η εξέλιξη, η πρόγνωση και το είδος της θεραπείας.

ΠΡΟΓΝΩΣΗ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΟΥΡΟΔΟΧΟΥ ΚΥΣΤΗΣ ΑΝΑΛΟΓΑ ΜΕ ΤΟ ΒΑΘΜΟ ΔΙΗΘΗΣΗΣ: ΣΕ ΑΡΧΙΚΟ ΣΤΑΔΙΟ, ΟΠΟΥ Ο ΟΓΚΟΣ ΕΧΕΙ ΔΙΗΘΗΣΕΙ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑΚΑ ΣΤΡΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΤΟΙΧΩΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΟΥΡΟΔΟΧΟΥ ΚΥΣΤΗΣ, Η ΠΡΟΓΝΩΣΗ ΕΙΝΑΙ ΚΑΛΗ. ΑΝΤΙΘΕΤΑ ΣΕ ΠΡΟΧΩΡΗΜΕΝΑ ΣΤΑΔΙΑ, ΟΠΟΥ Ο ΟΓΚΟΣ ΕΧΕΙ ΔΙΗΘΗΣΕΙ ΒΑΘΥΤΕΡΑ ΣΤΡΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΤΟΙΧΩΜΑΤΟΣ, Η ΠΡΟΓΝΩΣΗ ΕΙΝΑΙ ΔΥΣΜΕΝΗΣ.

Θεραπεία

Θεραπεία εκλογής είναι η διουρηθρική εκτομή

Θεραπεία εκλογής είναι η ενδοσκοπική – διουρηθρική εκτομή, η οποία εκτός της διαγνωστικής αξίας (βαθμός διαφοροποίησης των κυττάρων, επέκταση-διήθηση = σταδιοποίηση της νόσου) , έχει και θεραπευτικό χαρακτήρα, αρκεί να εφαρμόζεται με κριτήριο τη ριζική αφαίρεση του όγκου, δηλαδή την πλήρη αφαίρεση και της βάσης του όγκου συμπεριλαμβανομένου και του υποκείμενου τμήματος του μυϊκού χιτώνα.

2/3 των ασθενών παρουσιάζουν στην πρώτη διάγνωση έναν επιφανειακό όγκο

Όταν γίνεται για πρώτη φορά η διάγνωση, τα 2/3 περίπου των ασθενών παρουσιάζουν έναν επιφανειακό όγκο περιορισμένο στο ουροθήλιο (στάδιο Ta ή Tis) ή και στο χόριο (στάδιο T1). Οι υπόλοιποι ασθενείς εμφανίζουν καρκίνο που διηθεί τουλάχιστον τον μυϊκό χιτώνα της κύστης (στάδιο τουλάχιστον T2).

Ο καρκίνος της ουροδόχου κύστεως παρουσιάζει ανάλογα με το βαθμό κακοήθειας αυξημένη συχνότητα υποτροπής

Ένα ιδιαίτερο χαρακτηριστικό των καρκίνων της κύστης είναι το γεγονός ότι παρουσιάζουν αυξημένη συχνότητα υποτροπής, η οποία είναι μεγαλύτερη στους όγκους με αυξημένο βαθμό κακοήθειας. Η υποτροπή μετά από διουρηθρική εκτομή μπορεί να έχει τη μορφή είτε μιας τοπικής μετάστασης, τοπική υποτροπή με εμφάνιση του όγκου σε περιοχή που είχε υποστεί προηγουμένως τραυματισμό ή επέμβαση, είτε πρωτοεμφανιζόμενης νεοπλασματικής εστίας που προκλήθηκε κατά πάσα πιθανότητα από τη συνεχή έκθεση του ουροθηλίου σε καρκινογόνες ουσίες που περιέχονται στα ούρα και οι οποίες προάγουν το σχηματισμό των όγκων.

Η ενδοκυστική θεραπεία μειώνει τον αριθμό των υποτροπών και παρατείνει τον χρόνο ελεύθερο νόσου

Η συχνότητα των υποτροπών επισημαίνει τη σημασία του τακτικού και περιοδικού κυστεοσκοπικού ελέγχου της κύστεως

Για να μειωθεί η συχνότητα των υποτροπών, η οποία κυμαίνεται ανάλογα με τις διάφορες στατιστικές από 40-80%, κατέστη κοινή πρακτική εδώ και πολλά χρόνια να χορηγείται τοπική χημειοθεραπεία (ενδοκυστική έγχυση αντινεοπλασματικών παραγόντων Farmorubicin, Mytomicin ) ή χορήγηση ανοσοτροποιητικών παραγόντων (βάκιλος Koch ή ιντερφερόνη). Η θεραπευτική αποτελεσματικότητα των ενδοκυστικών εγχύσεων στον επιφανειακό καρκίνο της ουροδόχου κύστεως μετά από διουρηθρική εκτομή έγκειται στη σημαντική μείωση του αριθμού των υποτροπών και στη σημαντική παράταση του χρόνου ελεύθερου νόσου.

Η ενδοκυστική θεραπεία συνοδεύεται εξ’ άλλου από σπάνιες ανεπιθύμητες ενέργειες, τόσο τοπικές όσο και συστηματικές και έτσι πρέπει να θεωρείται ως μια από τις πιο χρήσιμες ανοσολογικές θεραπείες για τους επιφανειακούς καρκίνους χαμηλής κακοήθειας της κύστης (εκτίμηση αποτελεσματικότητας – ανοχή της ενδοκυστικής θεραπείας με στόχο την προφύλαξη από τις υποτροπές). Τέλος, αποδίδεται μεγάλη σημασία στον τακτικό και περιοδικό κυστεοσκοπικό έλεγχο.

Σε διηθητικό καρκίνο ενδείκνυται η ριζική κυστεκτομή

Στην περίπτωση που ο καρκίνος ουροδόχου κύστης διηθεί τουλάχιστον τον μυϊκό χιτώνα της κύστης (στάδιο τουλάχιστον T2), πρέπει να πραγματοποιηθεί η ριζική κυστεκτομή, κατά την οποία γίνεται αφαίρεση ολόκληρης της ουροδόχου κύστης και των όμορων ζωτικών οργάνων (στον άνδρα ο προστάτης και οι σπερματοδόχες κύστεις, ενώ στη γυναίκα η μήτρα, οι σάλπιγγες και οι ωοθήκες).

Μετά την αφαίρεση της ουροδόχου κύστης καθίσταται αναγκαία η αντικατάστασή της με νέα κύστη από τμήμα λεπτού εντέρου, προκειμένου να είναι εφικτή η φυσιολογική έξοδος των ούρων από το σώμα. Εάν αυτό δεν είναι εφικτό, τότε γίνεται εκτροπή των ούρων στο κοιλιακό τοίχωμα και τα ούρα συλλέγονται σε ειδικό εξωτερικό σάκο.

Το άρθρο Καρκίνος Ουροδόχου Κύστεως εμφανίστηκε πρώτα στο Β. Γκολεζάκης.

Πάνω από το 90% των καρκίνων της αποχετευτικής μοίρας του ανώτερου ουροποιητικού προέρχεται από το ουροθήλιο

Οι όγκοι της αποχετευτικής μοίρας του νεφρού (καλύκων – πυέλου) και του ουρητήρος ομοιάζουν με τους όγκους της ουροδόχου κύστεως. Αντιπροσωπεύουν το 5% των όγκων του νεφρού. Οι όγκοι της πυέλου έχουν διπλάσια συχνότητα σε σχέση με τον ουρητήρα. Πάνω από το 90% των καρκίνων προέρχεται από το ουροθήλιο, δηλαδή μεταβατικό επιθήλιο. Το υπόλοιπο 10% του συνόλου των καρκίνων της αποχετευτικής μοίρας είναι αδενοκαρκίνωμα και καρκίνος από πλακώδες επιθήλιο. Προσβάλλει συχνότερα τους άνδρες από ότι τις γυναίκες και εμφανίζεται πιο συχνά σε ηλικία μεγαλύτερη των 65 ετών.

Καρκίνος Αποχετευτικής Μοίρας – Παράγοντες κινδύνου

• Ασθενείς με ιστορικό καρκίνου της ουροδόχου κύστης ή οικογενειακό ιστορικό
• Κάπνισμα
• Διάμεση νεφροπάθεια οφειλόμενη σε αναλγητικά
• Επαγγελματική έκθεση σε συγκεκριμένες χρωστικές και χημικές ουσίες (αρωματικές αμίνες, όπως π.χ. η βενζιδίνη και η βήτα ναφθυλαμίνη), που χρησιμοποιούνται στη βιομηχανία χρωμάτων, την υφαντουργία, την παραγωγή πλαστικών και προϊόντων από καουτσούκ

Συμπτώματα

Η ανώδυνη αιματουρία είναι το χαρακτηριστικό σύμπτωμα του καρκίνου της αποχετευτικής μοίρας

Η αιματουρία είναι το πιο χαρακτηριστικό σύμπτωμα του καρκίνου της αποχετευτικής μοίρας του ανώτερου ουροποιητικού συστήματος και συνήθως δεν συνοδεύεται από κανένα πόνο (ανώδυνη αιματουρία). Η αιματουρία μπορεί να είναι μακροσκοπική (αίμα εμφανές στα ούρα) ή μικροσκοπική (αίμα εμφανές μόνο στο μικροσκόπιο).

Καρκίνος Αποχετευτικής Μοίρας – Διάγνωση

Η επιβεβαίωση της διάγνωσης γίνεται με ουρη-τηροσκόπηση και τη λήψη βιοψίας για ιστολογική εξέταση

Γίνεται στα πλαίσια διερεύνησης της αιματουρίας (κυτταρολογική ούρων και απεικονιστικές εξετάσεις). Αναγκαία κρίνεται η ενδοσκοπική διερεύνηση με τη μέθοδο της ουρητηροσκόπησης, όπου μετά τον εντοπισμό δύναται να ληφθούν βιοψίες για ιστολογική εξέταση.

Θεραπευτικές επιλογές

Θεραπεία εκλογής μετά την επιβεβαίωση νεοπλάσματος σε ασθενείς με φυσιολογική νεφρική λειτουργία και υγιή ετερόπλευρο νεφρό είναι πάντα χειρουργική: ριζική νεφροουρητηρεκτομή με συναφαίρεση της ενδοκυστικής μοίρας του ουρητήρα (ουρητηροκυστική συμβολή).

Την τελευταία δεκαετία με την εξέλιξη της χειρουργικής σε συνδυασμό με την εφαρμογή νέων τεχνολογιών, έχουμε οδηγηθεί στην εποχή της ελάχιστα επεμβατικής χειρουργικής (λαπαροσκοπική χειρουργική). Υπό γενική αναισθησία και διαμέσου μικρών οπών ενός εκατοστού στο δέρμα, από τις οποίες εισέρχονται τα λαπαροσκοπικά εργαλεία και η λαπαροσκοπική κάμερα, επιτελείται η χειρουργική αφαίρεση του νεφρού μαζί με τον ουρητήρα, το περινεφρικό λίπος, τους λεμφαδένες της περιοχής και εκτομή της ενδοκυστικής μοίρας του ουρητήρα (λαπαροσκοπική ριζική νεφροουρητρεκτομή).

Λαπαροσκοπική ριζική νεφρoουρητηρεκτομή

Θεραπεία εκλογής για τον κλινικά εντοπισμένο καρκίνο του νεφρού ή σε περίπτωση μεμονωμένων μεταστάσεων κυρίως στον πνεύμονα αποτελεί η χειρουργική εξαίρεση. Αυτή περιλαμβάνει:

Η εκτομή της ενδοκυστικής μοίρας του ουρητήρα μπορεί να γίνει με τους ακόλουθους τρόπους:

• Ανοιχτά: Για την εκτομή του τελικού τμήματος του ουρητήρα πραγματοποιείται μια μικρή τομή στην κάτω κοιλία, η οποία είναι ούτως ή άλλως απαραίτητη για την αφαίρεση του νεφρού μαζί με τον ουρητήρα. Στη συνέχεια συρράπτεται η ουροδόχος κύστη στεγανά, ώστε να μπορεί να αφαιρεθεί σύντομα ο καθετήρας. Η μέθοδος αυτή χρησιμοποιείται κυρίως στην οπισθοπεριτοναίκή προσπέλαση λόγω του μικρού χειρουργικού χώρου.
• Διουρηθρικά (Pluck technique)
• Λαπαροσκοπικά: Λαπαροσκοπική διακυστική ή εξωκυστική εκτομή του ουρητηρικού στομίου και συρραφή της κύστης με τον αυτόματο κοπτοράπτη. Στη συνέχεια αφαιρείται ο νεφρός μαζί με τον ουρητήρα από μία πολύ μικρή τομή δέρματος. Η μέθοδος αυτή χρησιμοποιείται κυρίως στην διαπεριτοναϊκή προσπέλαση λόγω του μεγαλύτερου χώρου εργασίας.

Λαπαροσκοπικά: Λαπαροσκοπική διακυστική ή εξωκυστική εκτομή του ουρητηρικού στομίου και συρραφή της κύστης με τον αυτόματο κοπτοράπτη. Στη συνέχεια αφαιρείται ο νεφρός μαζί με τον ουρητήρα από μία πολύ μικρή τομή δέρματος. Ημέθοδος αυτή χρησιμοποιείται κυρίως στην διαπεριτοναϊκή προσπέλαση λόγω του μεγαλύτερου χώρου εργασίας.

Παρά τις διάφορες τεχνικές όσον αφορά στον τρόπο αφαίρεσης του τελικού άκρου του ουρητήρα με το τμήμα της κύστης, οι βασικές αρχές της χειρουργικής και λαπαροσκοπικής μεθόδου της ριζικής νεφροουρητηρεκτομής δεν αμφισβητούνται και είναι οι ακόλουθες:[/vc_column_text][mk_custom_list style=”mk-icon-arrow-right”]

• Αφαίρεση ολόκληρου του νεφρού μαζί με όλον τον ουρητήρα καθώς και το τμήμα της ουροδόχο κύστης που περιβάλει το στόμιο του ουρητήρα.
• Αποφυγή της διάνοιξης του αποχετευτικού συστήματος του νεφρού, ώστε να αποφευχθεί η διαφυγή ούρων με επακόλουθο την διασπορά καρκινικών κυττάρων.
• Στεγανό ράψιμο της ουροδόχου κύστης για ταχεία επούλωση και ανάρρωση του ασθενή.

Πλεονεκτήματα της λαπαροσκοπικής ριζικής νεφροουρητηρεκτομής

• Πιο ακριβής και λεπτομερής διενέργεια της επέμβασης λόγω χρήσης κάμερας υψηλής ανάλυσης με μεγέθυνση 10-15 φορές
• Μικρότερο χειρουργικό τραύμα
• Μικρότερη απώλεια αίματος και κατά συνέπεια μικρότερη πιθανότητα μετάγγισης
• Ελαχιστοποίηση μετεγχειρητικού πόνου και κατά συνέπεια μικρότερη χρήση αναλγητικών μετά το χειρουργείο
• Γρηγορότερη κινητοποίηση του ασθενούς και κατά συνέπεια μικρότερη επιβάρυνση του καρδιαγγειακού και αναπνευστικού και μικρότερη πιθανότητα μετεγχειρητικών αναπνευστικών λοιμώξεων
• Συντομότερος χρόνος παραμονής στο νοσοκομείο
• Αισθητικά καλύτερο αποτέλεσμα – μικρότερες ουλές
• Λιγότερες μετεγχειρητικές επιπλοκές που σχετίζονται με το τραύμα όπως διαπύηση, διάσπαση, μετεγχειρητική κοίλη
• Ταχύτερη επάνοδος στις καθημερινές δραστηριότητες και στην εργασία

Κάθε λαπαροσκοπική επέμβαση έχει πιθανότητα να μετατραπεί σε ανοικτή εφόσον οι συνθήκες το επιβάλλουν.

Πότε εκτελείται η ανοικτή νεφροουρητηρεκτομή;

Σε ένα μικρό αριθμό ασθενών μπορεί να μην είναι δυνατόν να πραγματοποιηθεί η λαπαροσκοπικη ριζική νεφροουρητηρεκτομή. Παράγοντες που ενδέχεται να αυξήσουν τις πιθανότητες για τη διενέργεια ενός ανοιχτού χειρουργείου είναι οι ακόλουθοι:

• Ιστορικό προηγούμενης μεγάλης ενδοκοιλιακής επέμβασης
• Ιστορικό προηγούμενης χειρουργικής επέμβασης στο νεφρό ή περινεφρικής φλεγμονής

Μετεγχειρητική πορεία

Το άρθρο Καρκίνος Αποχετευτικής Μοίρας εμφανίστηκε πρώτα στο Β. Γκολεζάκης.

Καθαρίζει το αίμα από άχρηστες ουσίες και τοξίνες αποβάλλοντας τες μέσω των ούρων

Ο νεφρός και η νεφρική λειτουργία

Κάθε άνθρωπος διαθέτει δύο νεφρούς που βρίσκονται στο άνω και πίσω μέρος της κοιλιάς, συγκεκριμένα στην οσφυϊκή μοίρα ακριβώς κάτω από το διάφραγμα. Κάθε νεφρός διαθέτει περίπου ένα εκατομμύριο μικροσκοπικές μονάδες φιλτραρίσματος, που ονομάζονται νεφρώνες. Λειτουργούν ως φυσικό φίλτρο και καθαρίζουν καθημερινά 200 λίτρα αίματος από άχρηστες ουσίες, προϊόντα του μεταβολισμού και τοξίνες, αποβάλλοντας τες μέσω των ούρων. Επίσης, ρυθμίζουν το ισοζύγιο των μεταλλικών στοιχείων και του νερού και παράγουν σημαντικές ορμόνες για τη ρύθμιση της αρτηριακής υπέρτασης, την παραγωγή των ερυθρών αιμοσφαιρίων και το σχηματισμό των οστών.

Καρκίνος Νεφρού – Επιδημιολογία και Αίτια

Καταλαμβάνει την 6η θέση ανάμεσα στις αιτίες θανάτου από καρκίνο

Διαγιγνώσκεται στην ηλικία μεταξύ 50 και 70 ετών

Ο καρκίνος νεφρού απαρτίζει περίπου 3% των κακοηθειών στους ενήλικες. Ενδεικτικά αναφέρουμε πως κάθε χρόνο διαγιγνώσκονται 84.000 νέες περιπτώσεις καρκίνου του νεφρού στην Ευρώπη με ετήσιο αριθμό θανάτων 35.000 ασθενείς. Ο καρκίνος του νεφρού καταλαμβάνει την 6η θέση ανάμεσα σε όλες τις αιτίες θανάτου από καρκίνο. Για αυτό το λόγο δίδεται ιδιαίτερη βαρύτητα στην πρώιμη διάγνωση και θεραπεία. Κατά αυτόν τον τρόπο επιτυγχάνονται ποσοστά επιβίωσης μεταξύ 80% και 100%. Είναι συχνότερος στους άνδρες και διαγιγνώσκεται συνήθως στην ηλικία μεταξύ 50 και 70 ετών. Περίπου το 90% των κακοήθων όγκων του νεφρικού παρεγχύματος είναι αδενοκαρκινώματα (renal cell carcinoma – RCC) και μάλιστα διαυγοκυτταρικού τύπου (clear-cell carcinoma). Αμφοτερόπλευροι όγκοι παρατηρούνται στο 2% των περιπτώσεων.

Παράγοντες κινδύνου

• Γενετικοί και κληρονομικοί παράγοντες (π.χ. νόσος του von Hippel-Lindau)
• Οικογενειακό ιστορικό
• Χρόνια νεφρική ανεπάρκεια
• Αιμοκάθαρση και μεταμόσχευση νεφρού
• Επαγγελματική έκθεση στον μόλυβδο, στον αμίαντο και στο κάδμιο
• Κάπνισμα
• Αρτηριακή Υπέρταση, Παχυσαρκία, Σακχαρώδης Διαβήτης
• Πολυκυστική νεφρική νόσος

3 Συχνά Συμπτώματα που δεν πρέπει να αγνοείτε

Δεν προκαλεί πρώιμα συμπτώματα

Αποτελεί συχνά τυχαίο εύρημα σε απεικονιστικές εξετάσεις

Δυστυχώς, ο καρκίνος του νεφρού δεν προκαλεί πρώιμα συμπτώματα. Η πλειοψηφία των νεφρικών όγκων παραμένει ασυμπτωματική μέχρι να αναπτυχθεί προχωρημένη νόσος. Περίπου στο 60% ανιχνεύεται τυχαία με υπερηχογράφημα ή αξονική τομογραφία. Τα συμπτώματα εμφανίζονται συνήθως καθυστερημένα και είναι μη ειδικά (π.χ. απώλεια βάρους, απώλεια όρεξης). Η κλασική τριάδα συμπτωμάτων (οσφυϊκός πόνος, αιματουρία και ψηλαφητή κοιλιακή μάζα) παρατηρείται σε ένα πολύ μικρό αριθμό ασθενών, περίπου στο 10%. Εάν ο καρκίνος επεκταθεί έξω από το νεφρό και κάνει μεταστάσεις σε απομακρυσμένα όργανα, τότε τα συμπτώματα που προκαλεί εξαρτώνται από τα όργανα που προσβλήθηκαν, όπως:

• Δύσπνοια ή βήχας με αιμόπτυση σε περίπτωση μετάστασης στους πνεύμονες
• Πόνος στα οστά ή παθολογικά κατάγματα σε περίπτωση μετάστασης στα οστά
• Νευρολογικά συμπτώματα σε περίπτωση μετάστασης στον εγκέφαλο

Καρκίνος Νεφρού: Διάγνωση

ΓΙνεται συνήθως με απεικονιστικές εξετάσεις: CT, MRT ή υπερηχογράφημα

Δυστυχώς, δεν υπάρχει καμία εξέταση αίματος ή ούρων που να ανακαλύπτει την παρουσία καρκίνου του νεφρού. Εάν υπάρχει η υποψία καρκίνου του νεφρού, τότε είναι απαραίτητη η διενέργεια απεικονιστικών εξετάσεων (υπερηχογράφημα, αξονική ή μαγνητική τομογραφία άνω και κάτω κοιλίας, ενδοφλέβια ουρογραφία) για τη διερεύνηση, επιβεβαίωση και σταδιοποίηση της νόσου.

Καρκίνος Νεφρού: Θεραπεία

Χρυσός κανόνας για τη θεραπεία του εντοπισμένου καρκίνου του νεφρού είναι η ριζική νεφρεκτομή

Θεραπεία εκλογής για τον κλινικά εντοπισμένο καρκίνο του νεφρού ή σε περίπτωση μεμονωμένων μεταστάσεων κυρίως στον πνεύμονα αποτελεί η χειρουργική εξαίρεση. Αυτή περιλαμβάνει:

• Μερική νεφρεκτομή: αφαίρεση μόνο του καρκίνου και ενός μικρού ορίου παρακείμενου φυσιολογικού ιστού
• Απλή νεφρεκτομή: αφαίρεση ολόκληρου του νεφρού
• Ριζική νεφρεκτομή: αφαίρεση νεφρού, επινεφριδίου, περινεφρικού λίπους και της νεφρικής περιτονίας, με ή χωρίς εκτομή των επιχώριων λεμφαδένων

Επιπρόσθετα, η νεφρεκτομή συνιστάται σε ασθενείς με μεμονωμένες μεταστάσεις κυρίως στον πνεύμονα. Κατά αυτόν τον τρόπο επιτυγχάνεται ανακούφιση των συμπτωμάτων του πρωτοπαθούς όγκου ή της έκτοπης ορμονικής παραγωγής.

Η ακτινοβολία προσφέρει πολύ λίγα, σε αντίθεση με την στοχευμένη θεραπεία (target therapy) που προσφέρει μεγαλύτερη επιβίωση στον μεταστατικό καρκίνο του νεφρού.

Μέθοδοι χειρουργικής εξαίρεσης των όγκων

Για την ανοιχτή προσπέλαση χρησιμοποιείται συνήθως η οσφυϊκή τομή. Πρόκειται για τομή που εκτείνεται στη μέση από την μεσότητα της 12ης πλευράς προς τον ομφαλό μέχρι την κάθετο που περνά από την θηλή του μαστού. Η τομή αυτή χρειάζεται μεγάλο διάστημα αποθεραπείας, διαταράσσει την συμμετρία του σώματος λόγω της απονεύρωσης των μυών και παρουσιάζει συχνά σαν επιπλοκή τη δημιουργία μετεγχειρητικής κήλης, η οποία αντιμετωπίζεται σχετικά δύσκολα.

Την τελευταία δεκαετία με την εξέλιξη της χειρουργικής σε συνδυασμό με την εφαρμογή νέων τεχνολογιών, σε περιπτώσεις μικρών όγκων εκτελείται η λαπαροσκοπική χειρουργική. Διαμέσου μικρών οπών ενός εκατοστού στο δέρμα εκτελείται η χειρουργική αφαίρεση του νεφρού ή η μερική νεφρρεκτομή σε όγκους < 5 cm.

Λαπαροσκοπική νεφρεκτομή

Πώς γίνεται η λαπαροσκοπική νεφρεκτομή;

Υπό γενική ενδοτραχειακή αναισθησία δημιουργείται το πνευμοπεριτόναιο, η χορήγηση δηλαδή CO2 μέσω μίας πολύ λεπτής βελόνης μέσα στην κοιλιακή κοιλότητα. Μέσα από μικρές οπές του δέρματος των 5-10 χιλιοστών εισάγονται η οπτική κάμερα και τα λαπαροσκοπικά εργαλεία. Η κάμερα υψηλής ανάλυσης δίνει στο χειρουργό τη δυνατότητα να βλέπει το χειρουργικό πεδίο σε μία οθόνη με απόλυτη ευκρίνεια, μεγεθυμένο έως και 15 φορές. Έτσι μπορεί να πραγματοποιηθεί η επέμβαση με μεγάλη ακρίβεια, περιορίζοντας στο ελάχιστο τον κίνδυνο χειρουργικού τραυματισμού των ιστών και των ευαίσθητων ανατομικών οργάνων.

Η λαπαροσκοπική προσπέλαση μπορεί να γίνει διαπεριτοναϊκά ή οπισθοπεριτοναϊκά.

Πλεονεκτήματα της λαπαροσκοπικής νεφρεκτομής

• Πιο ακριβής και λεπτομερής διενέργεια της επέμβασης λόγω χρήσης κάμερας υψηλής ανάλυσης με μεγέθυνση 10-15 φορές
• Μικρότερο χειρουργικό τραύμα
• Μικρότερη απώλεια αίματος και κατά συνέπεια μικρότερη πιθανότητα μετάγγισης
• Ελαχιστοποίηση μετεγχειρητικού πόνου και κατά συνέπεια μικρότερη χρήση αναλγητικών μετά το χειρουργείο
• Γρηγορότερη κινητοποίηση του ασθενούς και κατά συνέπεια μικρότερη επιβάρυνση του καρδιαγγειακού και αναπνευστικού και μικρότερη
• πιθανότητα μετεγχειρητικών αναπνευστικών λοιμώξεων
• Συντομότερος χρόνος παραμονής στο νοσοκομείο
• Αισθητικά καλύτερο αποτέλεσμα – μικρότερες ουλές
• Λιγότερες μετεγχειρητικές επιπλοκές που σχετίζονται με το τραύμα όπως διαπύηση, διάσπαση, μετεγχειρητική κοίλη
• Ταχύτερη επάνοδος στις καθημερινές δραστηριότητες και στην εργασία

Κάθε λαπαροσκοπική επέμβαση έχει πιθανότητα να μετατραπεί σε ανοικτή εφόσον οι συνθήκες το επιβάλλουν.

Πότε εκτελείται η ανοικτή νεφρεκτομή;

Χρυσός κανόνας για τη θεραπεία του εντοπισμένου καρκίνου του νεφρού είναι η ριζική νεφρεκτομή

Σε ένα μικρό αριθμό ασθενών μπορεί να μην είναι δυνατόν να πραγματοποιηθεί η λαπαροσκοπική νεφρεκτομή. Παράγοντες που ενδέχεται να αυξήσουν τις πιθανότητες για τη διενέργεια ενός ανοιχτού χειρουργείου είναι οι ακόλουθοι:

• Ιστορικό προηγούμενης μεγάλης ενδοκοιλιακής επέμβασης
• Ιστορικό προηγούμενης χειρουργικής επέμβασης στο νεφρό ή περινεφρικής φλεγμονής
• Επέκταση του όγκου στην νεφρική φλέβα ή στην κάτω κοίλη φλέβα
• Επέκταση του όγκου έξω από την λιπώδη κάψα (Gerota ‘s fascia) του νεφρού

Επιπρόσθετα, η νεφρεκτομή συνιστάται σε ασθενείς με μεμονωμένες μεταστάσεις κυρίως στον πνεύμονα. Κατά αυτόν τον τρόπο επιτυγχάνεται ανακούφιση των συμπτωμάτων του πρωτοπαθούς όγκου ή της έκτοπης ορμονικής παραγωγής.

Η ακτινοβολία προσφέρει πολύ λίγα, σε αντίθεση με την στοχευμένη θεραπεία (target therapy) που προσφέρει μεγαλύτερη επιβίωση στον μεταστατικό καρκίνο του νεφρού.

Καρκίνος Νεφρού – Μετεγχειρητική πορεία

Το βράδυ της ίδιας κιόλας ημέρας ο ασθενής σιτίζεται ελαφριά, σηκώνεται και σταδιακά κινητοποιείται πλήρως. Το γεγονός αυτό μειώνει τους μυϊκούς πόνους, μειώνει στο ελάχιστο τη χρήση αναλγητικών φαρμάκων και επιταχύνει την ομαλοποίηση της πεπτικής και αναπνευστικής λειτουργίας . Ο καθετήρας αφαιρείται την επόμενη μέρα. Σε μία με δύο ημέρες ανάλογα με την πρόοδο της ανάρρωσης του εξέρχεται από το νοσοκομείο, ενώ σε 15 μέρες περίπου επανέρχεται πλήρως στην καθημερινή του δραστηριότητα.

Το άρθρο Καρκίνος νεφρού εμφανίστηκε πρώτα στο Β. Γκολεζάκης.